Warning: Use of undefined constant ĺAUTOMATIC_UPDATER_DISABLEDĺ - assumed 'ĺAUTOMATIC_UPDATER_DISABLEDĺ' (this will throw an Error in a future version of PHP) in /wp-config.php on line 83
Nowogr├│d Bobrza┼äski » Historia Gminy| serwis informacyjny

Historia Gminy

Miasto Nowogr├│d Bobrza┼äski w obecnych granicach administracyjnych powsta┼éo 1 stycznia 1988 roku, z po┼é─ůczenia dw├│ch wsi: Nowogrodu Bobrza┼äskiego i Krzystkowic.

panorama_historia
Historia tych miejscowo┼Ťci granicz─ůcych ze sob─ů przez rzek─Ö B├│br jest ca┼ékowicie odmienna. W dokumentach Nowogr├│d Bobrza┼äski pojawia si─Ö po raz pierwszy ju┼╝ w 1202 roku ÔÇô jako gr├│d kasztela┼äski. Powsta┼é zapewne znacznie wcze┼Ťniej, by─ç mo┼╝e za czas├│w Boles┼éawa Chrobrego. Usytuowany zosta┼é na prawym stromym brzegu Bobru w odleg┼éo┼Ťci oko┼éo 500 m na p├│┼énocny wsch├│d miejsca przeprawy na rzece, w s─ůsiedztwie drogi ┼╗aga┼ä-Zielona G├│ra, stanowi─ůcej jedn─ů z odn├│g Traktu Solnego. P├│┼║niej na tym miejscu stan─ů┼é zamek, a na s─ůsiednim wzg├│rzu podgrodzie z istniej─ůcym do dzi┼Ť ko┼Ťcio┼éem ┼Üw. Bart┼éomieja. Obok grodu i podgrodzia powsta┼éa osada rzemie┼Ťlniczo-handlowa, kt├│ra oko┼éo XII wieku otrzyma┼éa prawa miejskie. Na zachodnich rubie┼╝ach Polski we wczesnym ┼Ťredniowieczu by┼éa jedn─ů z granicznych warowni. W okresie rozbicia dzielnicowego Nowogr├│d Bobrza┼äski nale┼╝a┼é do ksi─Östwa g┼éogowskiego, a od pocz─ůtku XVI wieku do ksi─Östwa ┼╝aga┼äskiego, z kt├│rym przez wieki dzieli┼é polityczne losy. Do 1309 roku by┼é w┼éasno┼Ťci─ů ksi─ů┼╝─Öc─ů, nast─Öpnie za┼Ť w drodze kupna przeszed┼é w prywatne posiadanie zmieniaj─ůcych si─Ö rod├│w magnackich. W latach: 1350, 1479 oraz 1723 miasto pustoszy┼éy po┼╝ary i zarazy. W 1664 roku Nowogr├│d Bobrza┼äski opu┼Ťci┼éa, uciekaj─ůc przed Austriakami, ludno┼Ť─ç ewangelicka. Osiedli┼éa si─Ö po przeciwnej stronie Bobru, w nowo za┼éo┼╝onych Krzystkowicach.

Krzystkowice otrzyma┼éy prawa miejskie w 1659 roku. Miasteczko za┼éo┼╝one zosta┼éo na planie w kszta┼écie litery C z nieregularnym czworobocznym placem rynkowym. Ten uk┼éad zachowa┼é si─Ö cz─Ö┼Ťciowo do dzisiaj. W 1827 roku u st├│p g├│ry zamkowej odkryto ┼║r├│d┼éa mineralne, do kt├│rych przez kilkadziesi─ůt lat zje┼╝d┼╝ali si─Ö do┼Ť─ç licznie kuracjusze. Po wybudowaniu linii kolejowej ┼║r├│d┼éa zanik┼éy. W czasie II wojny ┼Ťwiatowej w Krzystkowicach powsta┼é ob├│z pracy niewolniczej. W latach 1940-1945 funkcjonowa┼éa w mie┼Ťcie fabryka materia┼é├│w wybuchowych. Przy jej budowie i produkcji zatrudnionych by┼éo oko┼éo 20 tys os├│b. Fabryka wchodzi┼éa w sk┼éad koncernu I G FARBEN. Wi─Ökszo┼Ť─ç pracownik├│w stanowili robotnicy cudzoziemscy, g┼é├│wnie obywatele ZSRR, Jugos┼éowianie, Belgowie, Holendrzy, Francuzi, W┼éosi, Czesi, S┼éowacy, ┼╗ydzi, a tak┼╝e Polacy. ┼ü─ůcznie na terenie obejmuj─ůcym 45 km 2 istnia┼éo 11 oboz├│w. W 1945r. zosta┼éy wyzwolone przez Armi─Ö Radzieck─ů.

Po wojnie Nowogr├│d Bobrza┼äski i Krzystkowice utraci┼éy prawa miejskie. Obydwie miejscowo┼Ťci zacz─Ö┼éy rozwija─ç si─Ö dopiero w po┼éowie lat 70-tych, po wybudowaniu Fabryki Dom├│w, a nast─Öpnie Zak┼éad├│w Zbo┼╝owych. W roku 1975 po┼é─ůczono gmin─Ö Nowogr├│d Bobrza┼äski z gmin─ů Krzystkowice. W sk┼éad gminy wesz┼éo 28 miejscowo┼Ťci. Wed┼éug stanu na dzie┼ä 31.12.2012 r. miasto Nowogr├│d Bobrza┼äski liczy 5.120 mieszka┼äc├│w.

 

 

WYKAZ ZABYTKÓW

Wykaz┬áobiekt├│w wpisanych do rejestru┬áLubuskiego Wojew├│dzkiego Konserwatora Zabytk├│w (LWKZ)┬áz numerem i dat─ů wpisania:

 

Białowice

  • Ko┼Ťci├│┼é filialny p.w. Naj┼Ťwi─Ötszego Serca Jezusa┬á (nr 311 1961.05.02)
  • Plebania (nr 489 1963.05.20)
  • Zamek – obecnie spichlerz – ruina (nr 2132 1971.05.02)

Bogacz├│w

  • Dw├│r (nr 20 1950.07.14)
  • Park podworski (nr 22 1950.07.15)
  • Pa┼éac oraz park w jego s─ůsiedztwie (nr 3034 1978.07.26)
  • Ko┼Ťci├│┼é pw. ┼Ťw. Wawrzy┼äca (nr 300 1961.04.19)

Dobrosz├│w Wielki

  • Dw├│r (nr 1750 1965.03.16)

Dr─ůgowina

  • Ko┼Ťci├│┼é parafialny pw. Wniebowst─ůpienia Pa┼äskiego (nr 120 1958.07.16)
  • Plebania (nr 2033 1971.04.29)

Kamionka

  • Zesp├│┼é dworsko-folwarczny

Kotowice

  • Ko┼Ťci├│┼é (nr 1757 1965.03.16)
  • Spichlerz (nr 1758 1965.03.16)
  • Krzy┼╝ pokutny, ogrodzenie
krzyz-pokutny-kotowice

Krzy┼╝ pokutny – Kotowice

Niwiska

  • Ko┼Ťci├│┼é ewangelicki (ruina) (nr L-225/A 12.09.2006)
  • Pa┼éac (nr 305 12.09.2006)
  • Zesp├│┼é folwarczny (nr 2043 29.04.1971)
  • Park (nr 3225 8.12.1986)
  • Ko┼Ťci├│┼é pw. ┼Ťw. Katarzyny (nr 304 19.04.1961)

Nowogród Bobrzański

  • Kamienica przy ul. Ko┼Ťciuszki 15 (nr 1775 16.03.1965)
  • Kamienica przy ul. Majowej 3 (nr 1773 16.03.1965)
  • Plebania – dom nr 142 (nr 521 30.05.1963)
  • Ko┼Ťci├│┼é pw. NMP wraz z plebani─ů (nr 107 16.07.1958)
  • Kamienica przy ul. Ko┼Ťciuszki 19 (nr 1769 16.03.1965)
  • Kamienica przy ul. Ko┼Ťciuszki 18 (nr 1771 16.03.1965)
  • Kamienica przy ul. Ko┼Ťciuszki 13 (nr 1777 16.03.1965)
  • Kamienica przy ul. Rynek 28 (nr 1779 16.03.1965)
  • Dom przy ul. Rynek 26 (nr 1780 16.03.1965)
  • Kamienica przy ul. Rynek 22 (nr 1781 16.03.1965)
  • Kamienica przy ul. Rynek 20 (nr 1782 16.03.1965)
  • Ko┼Ťci├│┼é pw. ┼Ťw. Bart┼éomieja wraz z otaczaj─ůcym go terenem starego cmentarza (nr 106 16.07.1958)
  • Willa fabrykanta przy ul. M┼éy┼äskiej wraz z elementami pierwotnego wystroju i wyposa┼╝enia (nr L-268/A 10.04.2008)

Podg├│rzyce

  • Ko┼Ťci├│┼é (nr 522 30.05.1963/16.03.1965)

Przybymierz

  • Dw├│r (nr 2048 29.04.1971)
  • Ko┼Ťci├│┼é pw. WNMP (nr 119,2046 16.07.1958)

Wysoka

  • Ko┼Ťci├│┼é pw. ┼Ťw. Teresy (nr 2051 29.04.1971)

Skibice

  • Ko┼Ťci├│┼é parafialny pw. ┼Ťw. Marcina (nr 2049 29.04.1971)

Osoby zainteresowane histori─ů Krzystkowic i Nowogrodu na pewno znajd─ů co┼Ť dla siebie r├│wnie┼╝ na stronach autorstwa Marcina Olejniczaka znajduj─ůcymi si─Ö pod adresami: krzystkowice.eisp.pl lub nowogrodbobrz.eisp.pl┬á– polecamy!

 

Poznajemy z rodzin─ů Boberk├│w zabytki Gminy Nowogr├│d Bobrza┼äski .

 

 

Zapraszamy do zapoznania się z materiałem:

Please wait while flipbook is loading. For more related info, FAQs and issues please refer to DearFlip WordPress Flipbook Plugin Help documentation.

Historia administracji w gminie Nowogród Bobrzański 1945-1990

 

 

´╗┐

Miasto nad Bobrem tel.(68) 329-09-62 e-mail: now.bobrz.um@post.pl

┬ę 2023 Nowogr├│d Bobrza┼äski Serwis informacyjny Urz─Ödu Miasta


projekt i wykonanie: Konrad Dobrzański + JN